2 juli 2026
Lichtgevende cijfers en wijzers komen veel voor op wekkers en tafelklokken uit de eerste helft van de twintigste eeuw. Tot begin jaren zestig werd daarvoor radiumverf gebruikt. Daarna kwam tritium in gebruik, vaak aangeduid met een T op de wijzerplaat.
Dat het om meer dan een voetnoot gaat, blijkt uit de geschiedenis van de Franse wekkerfabriek Bayard in Saint-Nicolas-d'Aliermont. Nadat het bedrijf in 1988 sloot, moest het fabrieksterrein tussen 2013 en 2015 worden gesaneerd vanwege radiumbesmetting.
Voor een klok in de woonkamer is de praktische regel eenvoudig: laat de verf intact. Schuur er niet aan, poets de cijfers niet op en probeer de laag niet te verwijderen. Het risico zit in stof dat vrijkomt bij bewerken, niet in de klok die aan de wand hangt.
Is een wijzer of een los onderdeel met lichtgevende verf afgebroken, berg het dan op in een gesloten zakje in plaats van het te bewerken, en meld het bij een klokkenmaker die het stuk in behandeling neemt.
Een wijzerplaat die niet meer oplicht is trouwens geen bewijs dat er niets op zit. De lichtgevende stof in de verf verliest zijn werking veel eerder dan het radium zelf verdwijnt.